Amerikaans echtpaar bezoekt nog één keer Museum 40-45

KOLHAM - De Amerikaanse Megan Devault en haar man Jeff hebben maandagmiddag een bezoek gebracht aan het Museum 40-45 aan de W.A.Scholtenlaan in Kolham. Megan is de kleindochter van James J. Costa, een van de bemanningsleden van een Amerikaanse B17-bommenwerper die op 11 december 1943 boven Harkstede verongelukte. Ook burgemeester Erica van Lente kwam langs om met het echtpaar te praten over de gebeurtenissen van destijds.

Costa overleefde de crash samen met de andere negen bemanningsleden: ze konden per parachute het neerstortende vliegtuig verlaten. Inwoners van Harkstede ontfermden zich over de tien militairen, maar Costa werd toch gevangen genomen door de nazi’s en overgebracht naar het krijgsgevangenkamp Stalag Luft 17 in Oostenrijk. Na de oorlog bleek hij toch wel een klap te hebben gehad van de gebeurtenissen en overleed in 1976. 

Megan Devault was een aantal jaren geleden ook al op bezoek in het museum in Kolham, toen samen met haar ouders, maar nu kon ook haar echtgenoot met eigen ogen aanschouwen wat er in die jaren in deze regio was gebeurd en kon zelfs een aantal scherven van het vliegtuig dat jaren later werd teruggevonden, mee naar huis genomen worden. Megan en haar man wonen in Orlando (Florida) en hadden net twee orkanen meegemaakt, maar hun huis bleef gelukkig gespaard, in tegenstelling tot veel anderen. Beiden bleken ook nu weer duidelijk onder de indruk van de collectie rond het neergestorte vliegtuig en de verhalen die museumeigenaar Chris Scholtens daarbij kon vertellen. Megan: ,,Veel wisten we aanvankelijk niet, want mijn vader vertelde ons haast niets over die oorlogsjaren van zijn vader in Europa.’’ 

De collectie van Museum 40-45 omvat een schat aan tastbare herinneringen uit de Tweede Wereldoorlog: uniformen, boeken, kranten en veel pamfletten. Maar ook veel andere items, van een pakje zeep en sigaretten uit die jaren tot een propellerblad van het gecrashte vliegtuig in Harkstede. ,,In de beginjaren kwamen hier ook hele klassen met schoolkinderen, maar dat is de laatste tijd veel minder geworden’’, vertelt Scholtens. Hij betreurt dat, te meer omdat eigenlijk de herinnering aan die oorlogsjaren levend gehouden zouden moeten worden. Een in een vitrine hangend bord ‘Voor Joden verboden’ is daarbij veelzeggend. Zouden die oorlogsjaren zich op één of andere manier kunnen herhalen? Leren we van het verleden of wordt er wat nonchalant over gedaan als in ‘Dat was vroeger’? 

Chris Scholtens weet het ook niet. Hij is trots op zijn bijzondere verzameling, maar zal binnenkort met zijn museum moeten stoppen. ,,Op 1 december moeten we hier uit - het museum is gevestigd in een deel van het pand van Betac aan de W.A. Scholtenlaan op Bedrijvenpark Rengers in Kolham - en een nieuw museum komt er niet. ,,Wel kan ik in ditzelfde pand het grootste deel van mijn collectie opslaan en er gaat ook iets naar andere musea’’, vertelt hij. Zo gaat er niets verloren, maar de samenhang die het museum zo bijzonder maakt, is er daardoor wel uit. Op zaterdag 26 oktober is er in het pand van 10.00 tot 17.00 uur een grote boekenmarkt, met ook veel boeken over die Tweede Wereldoorlog.