Vijf dappere Muntendammers redden Joods gezin
AlgemeenMUNTENDAM – Vijf dappere Muntendammers die met gevaar voor eigen leven in de Tweede Wereldoorlog een Joods gezin, man en vrouw van een bijna zekere dood door de Nazi’s hebben gered, spreken in de gemeente Midden-Groningen nog steeds tot de verbeelding. Dat bleek ook afgelopen week weer.
Ook tijdens de feestelijke bijeenkomst van Stichting Ouderen Actief Muntendam in De Menterne, waar 80 jaar vrijheid werd gevierd, werd daar bij stilgestaan. In tekst en foto’s werd een blik geworpen op dat bijzondere stukje geschiedenis, waar jaren na de oorlog steeds meer details over bekend werden. De schuilkelder ligt onder BMN Bouwmaterialen aan de Nieuweweg. Tijdens de oorlog vond het Joodse echtpaar Eckstein daar veiligheid voor de Duitse bezetter. En wat even uniek is: de schuilkelder is bewaard gebleven en opnieuw ingericht zoals die in de oorlogsjaren was, met authentiek huisraad. Het joodse echtpaar Eckstein uit Tripscompagnie kreeg onderdak van de familie Kroeze, die daarnaast nog een groot aantal onderduikers in huis nam. Hun verzetswerk leverde de familie na de oorlog verschillende onderscheidingen op.
Hendrik Kroeze had in Muntendam een handel in bouwmaterialen. In 1941 kwam hij in contact met het verzet en al gauw bleek dat in de kelder onder zijn bedrijf onderduikers konden verblijven. Enige tijd later kwam Kroeze in gesprek met Comprecht Eckstein. Hij bood hem de schuilkelder aan. Op 4 oktober 1942 stonden Eckstein en zijn vrouw Rosetta op de stoep, klaar om onder te duiken. De kelder werd klaargemaakt: er kwam een toilet in, bedden en ventilatie. Van oktober 1942 tot de bevrijding op 14 april 1945 woonde het kinderloze echtpaar in de schuilkelder. Alleen ’s nachts konden ze af en toe een luchtje scheppen op het bedrijfsterrein. Zoon Piet bracht het eten en leegde het toilet. Bij de familie in huis verbleven ook nog onderduikers, op een bepaald moment zelfs zeventien.
Na de bevrijding overleed Comprecht al in oktober 1945, maar Rosetta bereikte een hoge leeftijd. In een Joods bejaardentehuis in Amsterdam blikte ze terug: ,,We zijn drie jaar lang met heel veel liefde verzorgd zonder dat we een cent konden of hoefden te betalen.’’
